Hysbysiad: Coronafeirws (COVID-19)
Darllen mwy

Annog trigolion i ochel rhag achosion o dwyll yng nghanol pandemig Coronafeirws

Image of an Welsh scam warning logo

26 Mawrth 2020

Image of Welsh scam warningRydym yn wynebu cyfnod o ansicrwydd digynsail, ac mae llawer ohonom yn pryderu ynghylch sut y bydd y pandemig Coronafeirws yn effeithio arnom ni yn y dyfodol agos.

Ar adegau fel hyn wrth i chi chwilio am wybodaeth ac atebion i'n cwestiynau gallwn gael ein twyllo gan bobl anonest sydd yn anffodus yn ceisio manteisio ar y sefyllfa er mwyn ymwela arni.

Hoffai Cyngor Sir Powys atgoffa'r trigolion i fod yn wyliadwrus yn wyneb ymddygiad o'r fath. Dyma ambell un y dylech fod yn ymwybodol ohonynt:

Er bod llawer o ysbryd cymunedol a chwmnïaeth ar yr adeg yma, gwelwyd achosion o dwyllwyr yn manteisio ar hyn trwy guro ar eich drws a honni eu bod yn cynnig cymorth.

Mae rhai unigolion yn mynd o ddrws i ddrws yn eu esgus bod yn swyddogion sy'n profi am coronafeirws neu o'r Ganolfan Rheoli Clefydau yn holi trigolion, er mwyn mynd i mewn y gartrefi pobl. Nid oes unrhyw un, ac yn benodol nid y GIG na'r heddlu, yn cynnal profion o'r fath nac yn defnyddio holiadur. Os oes unrhyw un yn dod i'ch eiddo gan ddweud ei fod/ei bod yn cynnal profion o'r fath, galwch yr heddlu ar 999.

Mae mathau eraill o dwyll yn cynnwys anfon negeseuon e-bost gwe-rwydo (phishing) lle bydd pobl yn esgus bod yn sefydliad parchus. Dylech fod yn ymwybodol o amrywiol e-byst sy'n cynnwys dolenni sy'n eich annog i ddatgelu gwybodaeth bersonol fel manylion mewngofnodi, manylion banc, ac ati - PEIDIWCH BYTH Â rhoi'r manylion hyn i unrhyw un, pa mor gyfreithlon bynnag yw ymddangosiad yr e-bost.

Cofiwch:

  • Peidiwch â chlicio ar ddolenni o e-byst na wyddoch beth yw eu tarddiad - gallai hyn arwain at lawrlwytho firws i'ch cyfrifiadur neu'ch dyfais.
  • Gwyliwch am negeseuon e-bost sy'n honni eu bod gan y Ganolfan Atal a Rheoli Clefydau (CDC) neu arbenigwyr yn dweud bod ganddynt wybodaeth am y feirws.
  • Anwybyddwch gynigion ar-lein am frechiadau - rhai ffug yw'r rhain.
  • Ymchwiliwch yn ofalus cyn gwneud cyfraniadau ariannol, boed trwy elusennau neu wefannau cyllido torfol. Peidiwch â gadael i unrhyw un roi pwyso arnoch i wneud cyfraniad. Os yw rhywun yn disgwyl cael cyfraniad mewn arian parod, cerdyn rhodd neu trwy drosglwyddiad banc/arian, peidiwch â'i roi.
  • Mae Sefydliad Siartredig Safonau Masnach (CTSI) wedi cadarnhau bod yna negeseuon e-byst yn rhemp sy'n honni bod gan y llywodraeth yn cynnig ad-daliadau treth i gynorthwyo pobl trwy'r amseroedd digynsail hyn. Mae'r e-byst sy'n edrych yn swyddogol, yn dweud wrth y derbynnydd beth yw swm yr ad-daliad ac yn gofyn iddynt glicio dolen i dderbyn y swm. Yna gofynnir i'r derbynnydd am eu manylion personol, gan gynnwys rhif eu cerdyn credyd a'u cyfeiriad. Mae'r manylion hyn yn caniatáu i'r twyllwyr gymryd yr arian yn uniongyrchol o gyfrif banc y derbynnydd.

Mae adroddiadau hefyd ynglŷn â sawl ap 'diweddariad ar y coronafeirws', sy'n honni eu bod yn darparu'r newyddion diweddaraf ar y feirws. Mae'r apiau ffug hyn yn cynnwys ffurf ar feddalwedd wystlo, o'r enw CovidLock. Wrth lawrlwytho hon, bydd y ffôn yn cloi ac yn dangos neges sy'n mynnu bod y derbynnydd yn talu swm o arian i'w datgloi. Mae'r apiau hyn ar gael i'w lawrlwytho o amrywiaeth o wefan answyddogol. Cynghorwn ddefnyddwyr ffôn i lawrlwytho apiau dim ond os ydynt yn dod yn uniongyrchol o'r Apple Store, neu'r Android Play Store gan fod y cyfryngau hyn wedi gwirio eu diogelwch.

Os hoffech chi gael y newyddion a'r cyngor diweddaraf am achosion o COVID-19, chwiliwch am y diweddariadau gan Iechyd Cyhoeddus Cymru, Llywodraeth Cymru a Sefydliad Iechyd y Byd (WHO).

Gwelwyd hefyd bod masnachwyr di-egwyddor hefyd yn gwerthu hylif diheintio dwylo a chyfarpar meddygol, ac, er nad ydynt wedi gwneud hynny hyd yma yn y DU, mae gwledydd eraill wedi adrodd am werthwyr anghyfreithlon yn cynnig pecynnau prawf ffug COVID-19. Byddwch yn ofalus a phrynwch y cynnyrch dim ond o ffynhonnell ag iddi enw da.

Dywedodd y Cyng. James Evans, Aelod Portffolio y Cabinet ar faterion Economaidd, Tai a'r Gwasanaethau Rheoleiddio: "Mae'n amser pryderus i bob un ohonom, ac er nad ychwanegu at bryder pobl yw ein bwriad, ry'n ni'n awyddus i sicrhau bod ein trigolion yn derbyn y wybodaeth lawn am unrhyw dwyll posibl sydd ar led ar yr amser anodd yma.

"Yn anffodus mae yna ychydig o bobl bob amser sy'n ceisio manteisio ar eraill pan fyddant mewn sefyllfa o wendid, ond ychydig iawn o'r bobl yma sydd, diolch byth. Mae'n galonogol gweld, er gwaetha'r ansicrwydd bod cymunedau yn gefn i'w gilydd wrth gynnig cefnogaeth y naill i'r llall trwy'r argyfwng yma.

"Y cyfan rydym yn ei ofyn yw eich bod yn parhau i fod yn wyliadwrus. Cofiwch, os yw'n ymddangos nad yw rhywbeth yn iawn, mae'n eithaf tebygol nad yw e, felly peidiwch â chymryd risg."

Os oes angen unrhyw gyngor neu gymorth, mae croeso i chi gysylltu â Gwasanaethau Safonau Masnach y cyngor ar 01874 623420, 03454 040506 neu trading.standards@powys.gov.uk.

Rhannwch y dudalen hon

Facebook icon Twitter icon Eicon e-bost

Argraffu

Eicon argraffu