Adroddiad Partneriaeth Gymdeithasol 2024-2025

Mae'r adroddiad hwn yn nodi sut y cyflawnodd Cyngor Sir Powys y ddyletswydd Partneriaeth Gymdeithasol yn ystod 2024/25, fel y'i cyflwynwyd o dan adran 16 o Ddeddf Partneriaeth Gymdeithasol a Chaffael Cyhoeddus (Cymru) 2023.

Crynodeb

Mae Deddf Partneriaeth Gymdeithasol a Chaffael Cyhoeddus (Cymru) 2023 yn ei gwneud yn ofynnol i'r cyngor, fel corff cyhoeddus, gynhyrchu adroddiad blynyddol i ddangos sut y maent wedi cydymffurfio â'r Ddyletswydd Partneriaeth Gymdeithasol. Rhaid cyflwyno'r adroddiad hwn i'r Cyngor Partneriaeth Gymdeithasol i ddibenion craffu. Mae Adran 18 o'r Ddeddf yn nodi'r canlynol:

Adroddiadau'r Bartneriaeth Gymdeithasol:

Rhaid i gorff cyhoeddus baratoi, mewn perthynas â phob blwyddyn ariannol, adroddiad o'r hyn y mae wedi'i wneud i gydymffurfio â'r ddyletswydd.
Rhaid i'r adroddiad gael ei gytuno ag undebau llafur cydnabyddedig y corff cyhoeddus neu (lle nad oes undeb llafur cydnabyddedig) gynrychiolwyr eraill o'i staff neu gynnwys datganiad yn egluro pam na chytunwyd arno.
Rhaid i'r corff cyhoeddus gyhoeddi'r adroddiad, a'i gyflwyno i'r Cyngor Partneriaeth Gymdeithasol, cyn gynted ag y bo'n rhesymol ymarferol ar ôl diwedd y flwyddyn ariannol

Nid yw Deddf Partneriaeth Gymdeithasol a Chaffael Cyhoeddus yn darparu templed ar gyfer yr Adroddiad Blynyddol. Mae'r adroddiad hwn yn crynhoi'r camau a gymerwyd gydag undebau llafur cydnabyddedig y Cyngor i weithredu'r ddyletswydd yng Nghyngor Sir Powys.

Cefndir

Mae Deddf Partneriaeth Gymdeithasol a Chaffael Cyhoeddus yn darparu fframwaith i wella lles pobl Cymru drwy wella gwasanaethau cyhoeddus drwy weithio mewn partneriaeth gymdeithasol, hyrwyddo gwaith teg a chaffael cyhoeddus sy'n gymdeithasol gyfrifol. Bwriedir i'r ddeddf ategu deddfwriaeth arall, gan gynnwys y Ddyletswydd Gymdeithasol-Economaidd a nodir yn Neddf Cydraddoldeb 2010 a Deddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol (Cymru) 2015.

Mae Deddf Partneriaeth Gymdeithasol a Chaffael Cyhoeddus yn ei gwneud yn ofynnol i'r Cyngor, wrth gyflawni datblygu cynaliadwy, cyn belled ag y bo'n rhesymol, geisio consensws neu gyfaddawd gyda'u hundebau llafur cydnabyddedig, wrth osod eu hamcanion llesiant (yn unol â Deddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol (Cymru) 2015) a gwneud penderfyniadau o natur strategol ynghylch y camau rhesymol y maent yn bwriadu eu cymryd i gyflawni'r amcanion hynny a osodwyd.

I'r perwyl hwn, mae Adran 16(2) o Ddeddf Partneriaeth Gymdeithasol a Chaffael Cyhoeddus yn nodi nifer o ofynion penodol sy'n ymwneud â'r Ddyletswydd, y mae'n rhaid i'r cyngor gydymffurfio â nhw wrth 'geisio consensws neu gyfaddawd'. Bwriad y gofynion yw sicrhau bod undebau llafur yn cael eu cynnwys yn llawn ac yn briodol pan fydd corff cyhoeddus yn gosod ei amcanion llesiant, neu wrth wneud penderfyniadau strategol. Mae'n nodi: er mwyn ceisio consensws neu gyfaddawd, rhaid i gorff cyhoeddus gynnwys ei undebau llafur cydnabyddedig neu gynrychiolwyr eraill o'i staff yn y broses o osod amcanion neu wneud penderfyniadau ynghylch gweithredu amcanion llesiant strategol, drwy (yn benodol): -

(a) ymgynghori â nhw yng nghyfnod ffurfiannol y broses, ac

(b) fel arall eu cynnwys drwy gydol y broses drwy:

(i) ddarparu digon o wybodaeth i'w galluogi i ystyried yn iawn yr hyn a gynigir, a

(ii) roi digon o amser iddynt ystyried yn ddigonol yr hyn a gynigir ac ymateb.

Mae'r adroddiad hwn yn nodi'r trefniadau ym Mhowys i gynnwys yr undebau llafur cydnabyddedig yn y materion pwysig hyn.

Ein Dull Gweithredu ym Mhowys

Ein cynllunio a'n hadrodd corfforaethol

Trwy'r berthynas waith a'r berthynas dda rhwng cyflogeion a'r undebau llafur cydnabyddedig, mae gennym hanes rhagorol o weithio mewn partneriaeth â chydweithwyr undebau llafur ac roeddem yn hyderus felly ein bod eisoes wedi bodloni rhai agweddau ar y ddeddfwriaeth. Gan gydnabod hefyd y gallem ddatblygu ein trefniadau ymgynghori a chynnwys cynhwysfawr ymhellach, er mwyn sicrhau bod yr undebau llafur yn cael eu hymgynghori / eu cynnwys yn natblygiad pellach ein hamcanion a'n cynlluniau corfforaethol, gan gynnwys y rhai sy'n gysylltiedig â'n hamcanion llesiant.

Yn benodol, yn dilyn ffurfio gweinyddiaeth newydd yn ystod 2022, gweithredwyd Cynllun Cydraddoldeb Strategol Corfforaethol newydd, sef Cryfach, Tecach, Gwyrddach, o 2023 ymlaen, a fydd yn gwireddu ein tri amcan lles corfforaethol. Sef: -

Byddwn yn gwella ymwybyddiaeth pobl o wasanaethau, a sut i gael mynediad atynt, fel y gallant wneud dewisiadau gwybodus.
Byddwn yn cefnogi cyflogaeth gynaliadwy o ansawdd da, gan ddarparu cyfleoedd hyfforddi, a mynd ar drywydd achrediad cyflogwr cyflog byw go iawn.
Byddwn yn gweithio i fynd i'r afael â thlodi ac anghydraddoldeb er mwyn cefnogi llesiant pobl Powys.

Diweddarwyd y Cynllun Cydraddoldeb Strategol a Chorfforaethol ymhellach yn gynharach eleni, ac adroddir ar gynnydd tuag at gyflawni'r Cynllun yn gyhoeddus drwy'r Cabinet a'r Pwyllgor Craffu ddwywaith y flwyddyn gan ddefnyddio Cerdyn Sgorio'r Cynllun Cydraddoldeb Corfforaethol a Strategol wefan y Cyngor. Elfen bwysig o'n cynllunio yw datblygu sefydliad cynaliadwy ymhellach, sy'n addas at y diben nawr ac am flynyddoedd i ddod.

Wrth i'r Cynllun Cydraddoldeb Corfforaethol a Strategol (2023), ei ddiweddariad diweddaraf (2025), adroddiad cynnydd canol blwyddyn yr Hunanasesiad Corfforaethol blynyddol a'n dull o ddatblygu sefydliad cynaliadwy newydd (Powys Gynaliadwy) gael eu ffurfio / eu gweithredu, rhannwyd y cynlluniau ar gyfer pob un gyda'r undebau llafur cydnabyddedig ar gam ffurfiannol gan roi cyfle iddynt wneud sylwadau a chyfrannu.

Trefniadau ymgynghori a chyfranogi

Mae gan y Cyngor drefniadau cynhwysfawr ar waith i gynnwys ac ymgynghori â'r undebau llafur, sy'n cynnwys Pwyllgor Ymgynghori a Negodi ar y Cyd bob chwarter, Fforwm Iechyd a Diogelwch corfforaethol bob chwarter, y mae Aelodau ac Uwch Arweinwyr hefyd yn mynychu'r ddau ohonynt. Cynhelir cyfarfodydd ymgynghori rheolaidd hefyd gydag undebau llafur ar lefel adrannol, gyda Chyfarwyddwyr ac Uwch Arweinwyr ac Undebau Llafur yn cyfrannu'n llawn i'r fforymau hynny. Yn ogystal, mae gan swyddogion ac Undebau Llafur berthnasoedd gwaith da ac maent yn cydweithio'n rhagweithiol ar amrywiaeth o faterion unigol a thîm.

Mae'r fframwaith cynhwysol hwn yn rhoi cyfle cynhwysfawr ac ystyrlon i gynnwys ac ymgynghori â swyddogion undebau llafur lleol a rhanbarthol ynghylch materion sy'n ymwneud â chyflogaeth yn gyffredinol, a chynlluniau sy'n ymwneud â'r Cynllun Cydraddoldeb Strategol a Chorfforaethol a phartneriaeth gymdeithasol. Mae hyn hefyd yn rhoi cyfle i'r undebau archwilio unrhyw faterion penodol o ddiddordeb neu bryder gyda'r swyddogion yn y Gwasanaethau sy'n arwain ac yn llunio'r cynigion hynny. Yn ogystal â'r gwerth a gydnabyddir gan gyfranogiad Cyngor yr Undebau Llafur yn y Cynllun Cydraddoldeb Strategol a Chorfforaethol a chynigion dan arweiniad gwasanaethau, mae'r Cyngor yn cydnabod eu cyfranogiad ym mhenodi uwch swyddogion allweddol y Cyngor, y swyddogion hynny a fydd yn gyfrifol am yrru cynlluniau ymlaen i gyflawni'r amcanion a nodir yn y Cynllun Cydraddoldeb Strategol a Chorfforaethol.

Yn bwysig, fel rhan o hyn, mae partneriaeth gymdeithasol wedi'i chynnwys fel eitem sefydlog ar agenda'r Fforwm Ymgynghori Gwasanaethau Corfforaethol (Adrannol), fel bod cydweithwyr sy'n arwain ar y cynllun corfforaethol a materion y gweithlu yn sicrhau y gellir ymgynghori â chydweithwyr undebau llafur a'u cynnwys.

Myfyrdod am y flwyddyn gyntaf

Ar hyn o bryd mae'r Cyngor yn darparu amser cyfleuster i 2.6 swyddog undeb llafur cyfwerth ag amser llawn (Unison ac Unite) ac yn darparu ar gyfer rôl 1.0 cyfwerth ag amser llawn arall i GMB, sydd wedi bod yn wag ers peth amser. Mae gan swyddogion undeb ym Mhowys nifer gyfyngedig o stiwardiaid ar gael iddynt, sy'n golygu eu bod yn treulio'r mwyafrif helaeth o'u hamser yn cefnogi aelodau gyda gwaith achos cysylltiadau cyflogeion ac aelodau sy'n mynd trwy newid gweithlu.

O ganlyniad, nid oes ganddynt lawer o amser i ymgysylltu ag ystyriaethau strategol, gan gynnwys partneriaeth gymdeithasol. Er bod y Cyngor yn croesawu ac yn annog aelodaeth o undebau llafur, nid yw'n debygol y bydd nifer y stiwardiaid sydd ar gael i gefnogi gweithgaredd yr undebau a'u haelodaethau yn newid yn y tymor byr, os o gwbl. Archwilir hyn ymhellach yn yr adran ganlynol ynghylch trefniadau pellach.

Felly, mae fframweithiau wedi'u sefydlu sy'n cyd-fynd ag egwyddorion partneriaeth gymdeithasol a bydd ystyriaeth bellach ynghylch sut y gallwn gynyddu defnydd y fframweithiau hynny yn parhau.

Camau i ddatblygu ein trefniadau ymhellach

Mae pob cyfarwyddiaeth yn cyfarfod â'r undebau llafur bob chwarter, rhai yn amlach, bob mis. Pwrpas y cyfarfodydd ymgynghorol hyn yw trafod materion strategol a lleol sy'n berthnasol i'r gyfarwyddiaeth honno. Bydd Partneriaeth Gymdeithasol yn cael ei hychwanegu fel eitem sefydlog ar agenda'r cyfarfodydd hyn, yn ôl yr angen, a chyfarfodydd eraill sy'n gysylltiedig ag undebau llafur, er mwyn rhoi cyfle pellach i drafod unrhyw ffyrdd strategol y mae'r gyfarwyddiaeth yn bwriadu ac yn gweithredu eu camau gweithredu a nodir yn y Cynllun Cydraddoldeb Strategol a Chorfforaethol. Bydd hyn yn helpu i ddarparu mwy o welededd, yn rhoi mwy o sicrwydd bod Gwasanaethau'n ymgynghori ac yn cynnwys yr undebau llafur ac yn rhoi cyfle i rannu ac amlygu'r cynnydd a wnaed.

Gan gydnabod bod gan yr undebau llafur nifer gyfyngedig o stiwardiaid ar gael i gefnogi eu haelodaeth a'r effaith y mae hyn yn ei chael ar yr amser sydd ar gael i swyddogion undebau llafur ar gyfer materion strategol a gweithio mewn partneriaeth gymdeithasol, byddwn yn adolygu'r sefyllfa a'r atebion ar y cyd mewn partneriaeth. Rhagwelir hefyd y bydd mwy o argaeledd yn galluogi Undebau Llafur i gymryd rhan weithredol mewn prosesau gwerthuso swyddi.

Gwybodaeth gyswllt swyddogion:
Gemma Gabriel,
Arweinydd Proffesiynol Rheoli a Datblygu Adnoddau Dynol
Ebost: gemma.gabriel@powys.gov.uk